Saç Ekimi ve Yüz Cerrahisi: Hangisi Önce Yapılır?
Hem saç ekimi hem yüz cerrahisi düşünüyorsanız sıra bir takvim tercihi değildir. Cerrahi bir karardır, çünkü iki ameliyat da aynı saçlı deriyi kullanır: aynı kanlanma, aynı esneklik, aynı saç çizgisi. Bir sıra sonradan düzeltilebilir. Diğeri, geri alınamayan bir kararı harcar.
Kısa Özet
Saç ekimi ile yüz germe veya kaş germe aynı dokuyu paylaşır.
Çoğu hastada geri dönülebilir sıra şudur: önce yüz cerrahisi, sonra saç ekimi. Saç çizgisi ameliyatın bıraktığı yerde oturur, greftler o son konuma göre tasarlanır.
Önce ekim yapılırsa saç çizgisi ve şakak ucu yerine sabitlenir. Saçlı deriyi taşıyan sonraki bir germe o tasarımı da taşır ve bir tasarım geri taşınamaz.
Daha önce greft konmuş bir alan, sonradan yapılacak bir kesi için serbest zemin değildir. Oradaki kökler, flep kaldırılırken bölünen bir damar ağına bağlıdır.
İki ameliyat arasındaki süreyi kanlanma ve sonucun okunabilir hâle gelmesi belirler; saçlı derinin üçüncü haftada nasıl göründüğü değil.
Op. Dr. Fatma Soysüren İstanbul'da çalışan bir kulak burun boğaz ve yüz estetiği cerrahıdır, 4.000'den fazla yüz estetiği işlemi gerçekleştirmiştir ve saç ekimi ameliyatları onun gözetiminde, ekibiyle birlikte DHI yöntemiyle yapılır.
İki Ameliyat, Tek Doku
Hastalar saç ekimini “saç”, yüz germeyi “yüz” başlığı altında tutuyor. Cerrahi olarak ikisi neredeyse tamamen örtüşür.
Saçlı deri dört yönden beslenir: önde supratroklear ve supraorbital damarlar, yanda yüzeyel temporal damarlar, arkada posterior aurikuler ve oksipital damarlar. Saç ekimi bu ağdan, kendi dolaşımı olmayan binlerce grefti beslemesini ister. Germe ise aynı ağdan, yatağının bir bölümünden yeni ayrılmış bir dokuyu beslemesini ister.
İki istek tek tek makul; yanlış aralıkta sorulduğunda aynı isteğin iki kez tekrarıdır.
Hangi Sıra Geri Dönülebilir, Hangisi Bir Kararı Harcar
Şakağı veya kaşı içine alan bir germe saçlı deriyi taşır. Taşıdığında ön saç çizgisi, şakak ucu ve favori de birlikte gider. O saç çizgisi bir ekimle kurulmuşsa, tasarladığınız ve görmek için bir yıl beklediğiniz geometri artık başka bir yerde durur.
Sırayı tersine çevirdiğinizde kaybedilen bir şey olmaz. Ameliyat saç çizgisini nerede bırakırsa orada bırakır; ekim bir daha yer değiştirmeyecek bir konuma göre planlanır.
Bu yüzden iki işlem de masadaysa ve ana yakınma yüzse, önce yüz ameliyatını planlıyoruz. Ekim daha az önemli olduğu için değil, uyarlanabilen adım o olduğu için.
Greft Konmuş Bir Alanı Kesi Geçtiğinde
Nakledilen kökler kendi başına yeterli değildir. Alıcı yatağın verdiğiyle yaşarlar; greftin hacimle değil temas yüzeyiyle tutunduğunu başka bir yazıda ayrıntısıyla yazdık.
Germede flep kaldırılırken kaldırılan cildin deri altı damar ağı bölünür; doku, yerinde kalan bağlantılarla yaşar. Normal kıllı saçlı deri bunu iyi tolere eder; oradaki kökler bir ömür boyunca kurulmuş derin damar bağlantılarına sahiptir.
Sekiz ay önce greft konmuş bir alan farklı bir durumdadır. Kökler yerleşmiştir, ama çevresindeki doku binlerce kez delinmiş ve ince bir iz dokusuyla iyileşmiştir; iz dokulu cilt, yerini aldığı cilde göre daha az kan taşır.
Bu, sonradan germe yapılamaz demek değildir; daha önce ekim yapılmış hastalarda germe yapıyoruz. Değişen şey çizginin nereye konduğu ve o tarafta diseksiyonun ne kadar ilerlediğidir — ikisi de ameliyat sırasında değil öncesinde kararlaştırılır.
Donör Saha ile Yüz Germe Çizgisi Aynı Zemini Paylaşır
Yüz germe kesisinin arka bölümü kulağın arkasından geçer, sonra oksipital saç çizgisi boyunca ya da hemen içinden ilerler. Saç ekiminin donör sahası ise oksipital ve paryetal saçlı deridir. Bunlar komşu bölgeler değil; iki farklı gerekçeyle girilen aynı bölgedir.
Ekimden sonra donör cilt eskisine göre biraz daha gergin ve incedir, yoğunluğu azalmıştır ve içinde küçük punch izleri vardır. Germe sonra o cildin yeniden yayılmasını ve saç çizgisinde basamak bırakmadan kapanmasını istediğinde, elinde daha az şey kalır. Kesinin her bölümünün nereye konduğu her germede ayrı bir karardır; önceki bir ekim, kulak arkasındaki bölümün serbestliğinin bir kısmını alır.
Aradaki Süre Nasıl Ölçülür
Aradaki süreyi iki şey belirler ve ikisi de takvim değildir.
Birincisi kanlanma. Greft konmuş bir alan kendi beslenmesini haftalar içinde değil aylar içinde yeniden kurar; kaldırılmış bir doku da aynı şekilde.
İkincisi okunabilirlik. Saç ekimi dokuzuncu–on ikinci aydan önce değerlendirilemez; ikinci–dördüncü haftadaki dökülme ve üçüncü aydan başlayan yeniden çıkma, daha erken yapılan her okumayı tahmine çevirir.
Pratikte yüz ameliyatından sonra saçlı deriye üçüncü ayda yeniden bakıyoruz ve kaldırılan saçlı deri miktarına göre altıncı ile dokuzuncu ay arasında ekim bekliyoruz. Ekimden sonra ise, içinde greft bulunan alanı germeden önce sonucun okunabilir hâle gelmesini bekliyoruz.
Her İki Ameliyattan Önce Ölçülenler
Saçlı derinin esnekliği şakakta ve enseye yakın bölgede elle sınanır; zor kayan bir saçlı deri ne geniş bir ekim seansını ne de bol bir germeyi tolere eder. Donör yoğunluğu tahmin edilmez, sayılır. Var olan saç çizgisi ve şakak ucu, planlanan germe yönüne göre ölçülür; böylece ne kadar yol alacakları önceden bilinir.
Bir şey daha kaydedilir: dökülmenin durağan olup olmadığı. Hâlâ incelmekte olan bir alana ya da hızlı kilo kaybı döneminde yapılan bir ekim, on ikinci ayda doğru, otuzuncu ayda yanlış görünen bir sonuç verir. Hızlı kilo kaybı hem dökülme düzenini hem de planın kurulduğu yüz yapısını değiştirir.
Saç Ekimi Neden Yalnızca DHI Yöntemiyle Yapılıyor
Dr. Fatma Soysüren'in ekibi saç ekimini yalnızca DHI yöntemiyle, onun gözetiminde yapar. DHI, FUE işleminin uygulanma yollarından biridir; diğer uygulamalarda alıcı bölgeler önce açılır ve greftler sonradan bu bölgelere yerleştirilir.
DHI'de greft implanter kalemin içinde durur ve önceden kanal açılmadan doğrudan yerleştirilir. Açı, yön ve yoğunluk bu nedenle grefti yerine koyan aynı hareketle belirlenir, daha önce açılmış bir kanalın biçimiyle sabitlenmez. Greftin dışarıda kaldığı süre de kısalır.
Aynı zamanda yüz cerrahisi geçirecek bir hastada bu ayrıntı daha da önem kazanır: kanlanmasını bilerek koruduğumuz bir alanda daha az sayıda ayrı yara açılmış olur.
Kulak Arkası Bölgenin Planı
Donör sahanın ve germe kesisinin arka bölümünün buluştuğu kulak arkası bölge, kulak cerrahisinin günlük çalışma alanına girer: mastoid ve orta kulak cerrahisinde kullanılan kulak arkası yaklaşım tam olarak bu düzlemden geçer.
Yani bu saçlı deriyi besleyen posterior aurikuler ve oksipital damarlar ile bölgeyi çaprazlayan büyük aurikuler ve küçük oksipital sinirler, bulunması gereken yapılar değil, haritası önceden bilinen yapılardır.
Bu, donör planını da değiştirir. Çok aşağıdan ya da çok önden yapılan greft alımı bu sinirlerin seyrettiği alanı çaprazlar; daha önce kulak ameliyatı geçirmiş bir hastada bölgenin anatomisi değişmiştir ve bunu sonradan değil önceden bilmek gerekir.
Birleştirmediğimiz Durumlar
Aynı ameliyatta kaldırılmış bir dokunun içine greft koymuyoruz. Alan kendi beslenmesini henüz yeniden kurmamıştır ve greftlerden, kendisi de hâlâ iyileşmekte olan bir yatakta yaşamaları istenmiş olur. Sigara dahil herhangi bir nedenle kanlanma sınırdaysa, risk kaldırılan dokunun en uzak kenarında toplanır — ki saç çizgisi tam orada durur.
Ekimden sonra yapılan bir germenin greft konmuş her kılı yerinde bırakacağını da söylemiyoruz; diseksiyon çizgisi boyunca bir miktar kayıp olabilir. Bunun yerine greft konmuş alanı ölçüyor, anatominin izin verdiği yerde kesiyi o alanın dışına koyuyor ve tasarımın hangi bölümünün risk altında olduğunu hastaya ameliyattan önce söylüyoruz.
İki ameliyatı birbirinden bağımsız iki randevu gibi de yürütmüyoruz. Bunlar iki tarihli tek bir tedavi planıdır; aynı seansı gerçekten paylaşan işlemleri de aynı mantıkla ele alıyoruz.
Yurt Dışından İki Tarih Planlamak
Aralarında aylar olan iki ameliyatı yurt dışından düzenlemek göründüğünden kolaydır, çünkü ikisinden yalnızca biri hastanın birkaç günden uzun süre İstanbul'da olmasını gerektirir.
Uzun kalış ve gerçek takip yüz ameliyatına aittir. Ekim seansı tek günlük bir işlemdir ve yerel iyileşmesi kısadır.
Bunu işleten şey, ikinci tarihin önceden söylenmesi değil ilk kontrolde belirlenmesi ve iki ameliyatın da aynı cerrahın elindeki aynı tedavi planına ait olmasıdır.
Sık Sorulan Sorular
Saç ekimi ve yüz germe aynı ameliyatta yapılabilir mi?
Bizim planlamamızda yapılmaz. Kaldırılmış bir doku kanlanmasını henüz yeniden kurmamıştır ve içine konan greftlerden hâlâ iyileşmekte olan bir yatakta yaşamaları istenmiş olur.
Daha önce saç ekimi yaptırdım, yine de yüz germe olabilir miyim?
Olabilirsiniz, bu hastalarda germe yapıyoruz. Greft konmuş alan önce ölçülür ve anatominin izin verdiği yerde kesi o alanın dışına konur.
Yüz ameliyatından sonra ekim için ne kadar beklemeliyim?
Kaldırılan saçlı deri miktarına göre genellikle altı ile dokuz ay. Saçlı deriye üçüncü ayda bakılır ve tarih sabit bir kuraldan değil o muayeneden belirlenir.
Yüz germe, ekimle kurulmuş bir saç çizgisini taşır mı?
Şakağı veya kaşı içine alan bir germe saçlı deriyi taşır; saç çizgisi, şakak ucu ve favori de birlikte gider. İkisi birden planlandığında önce yüzü ameliyat etmeyi tercih etmemizin ana nedeni budur.
Donör saha, yüz germenin yapabileceğini sınırlar mı?
Sınırlayabilir. Ekimden sonra donör cilt biraz daha gergin ve daha az yoğundur; kesinin kulak arkasındaki bölümü o cildin düzgün yayılmasına bağlıdır.
Klinikte neden yalnızca DHI uygulanıyor?
Çünkü açı, yön ve yoğunluk grefti yerine koyan aynı hareketle belirlenir ve önceden kanal açılmaz. Saçlı derinin kanlanması zaten cerrahi planın bir parçası olan bir hastada, teknikten beklediğimiz davranış budur.
Tarihler Belirlenmeden Önce Sıraya Karar Vermek
İki ameliyat da planınızdaysa, işe yarayan soru hangisini önce istediğiniz değildir. Önce yapıldığında diğerini serbest bırakanın hangisi olduğudur.
Çoğu hastada bu yanıt yüzdür ve bir ekimi şimdiden hesaba katan bir yüz estetiği tedavi planı, katmayan bir plandan farklı görünür: şakak kararı değişir, arka kesi değişir ve saç çizgisi varsayılmak yerine ölçülür.
Op. Dr. Fatma Soysüren yüzü ve saçlı deriyi aynı konsültasyonda muayene eder; böylece sıra, içinde iki tarih bulunacak biçimde bir kez yazılır.
Tüm tedaviler sağlık turizmi lisansı ve yetkisi bulunan anlaşmalı hastane ve kliniklerimizde yapılmaktadır.
Yorumlar